Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Πέμπτη, 25 Ιουλίου 2013

Η Κυρία με τις Καμέλιες του Αλέξανδρου Δουμά (του υιού)

Το πιο όμορφο πράγμα που κυκλοφορεί σχετικά με το βιβλίο του Δουμά του υιού είναι μάλλον ό,τι εμπνεύστηκαν οι παράπλευροι, παρά το ίδιο το βιβλίο...Ο Γάλλος συγγραφέας και δραματουργός που έζησε τον 19ο αιώνα θέλησε να καταγράψει την ιστορία ενός έρωτα μιας πόρνης (πολυτελείας) και του νεαρού Αρμάνδο Ντυβάλ και το δραματικό τέλος της πρώτης που προσβλήθηκε και εν τέλει δε γλίτωσε από τη φυματίωση σε νεαρότατη ηλικία. Φαίνεται πως η Μαργαρίτα η Γκωτιέ (γιε γιε - γιε γιε που άδει και ο αγαπητός μου Γιώργος Μαρίνος) είναι εμπνευσμένη ηρωίδα από τη Μαρί Ντιπλεσί, υπαρκτό πρόσωπο του ιδίου επαγγελματικού προσανατολισμού, με την οποία μάλλον συνδέθηκε ερωτικά ο συγγραφέας. Κατέγραψε την ιστορία αμέσως μετά τον θάνατό της και η καταγραφή τον καταξίωσε ως συγγραφέα. Σαφώς δεν έχω τίποτε να προσάψω εναντίον της επαγγελματικής επιλογής της ηρωίδας. Τουναντίον, θεωρώ πως ο έρωτας μπορεί να μετουσιώσει ήθη και χαρακτήρες, να τους εξυψώσει και στο τέλος να τους εξαγνίσει. Τον τετριμμένο τρόπο με τον οποίο όμως ξετυλίγεται τούτη η ιστορία δεν μπόρεσα να ενστερνιστώ σαν άλλο βίπερ - ευπώλητο μιας παλαιάς εποχής, που το μοναδικό της άλλοθι είναι αυτή η παλαιά εποχή και μόνο. 
Θα ξεκινήσω επισημαίνοντας πως ο Δουμάς υιός γράφει ωσάν αφελής Ρώσος συγγραφέας. Δε ξέρω πως μου κόλλησε αυτή η ιδέα, αλλά διέκρινα την αφέλεια και την ανία που μου προκαλεί ο Τσέχωφ, και ας μη καταπιάνονται με τις ίδιες θεματολογίες. Έπειτα, το βιβλίο ξεκινά από το τέλος, δηλαδή από τον θάνατο της ηρωίδας. Αυτό δεν είναι διόλου κακό. Κάκιστο ήταν ωστόσο το κεφάλαιο στο οποίο σώνει και καλά ο νεαρός επιμένει να κάνει εκταφή της νεαράς, να τη δει, να πιστέψει στο ωχρό και άσχημο χρώμα του θανάτου, να το αποδεχθεί και να προχωρήσει. Μου θύμισε περίεργους φτωχοσυγγενείς που τεντώνουν τα ποταπά τους ποδαράκια για να αντικρίσουν το άψυχο κορμί του θείου, του παππού ή του μακρινού ξαδέρφου τους στην κηδεία του, όχι βέβαια για να τον δουν μια τελευταία φορά και να τον αποχαιρετίσουν, αλλά για να τροφοδοτηθούν έπειτα με ατάκες του τύπου "όμορφο τον έκαναν" ή "χαμογελούσε ο μακαρίτης" ή "αίσχος η φάτσα του θείου"...¨Ήταν και αυτό το συναισθηματικό σκαμπανέβασμα που συνοδεύει κάθε ερωτική σχέση - δε λέω - αλλά ήτο κουραστικό και προβλεπόμενο, ειδικά όταν πατέρας Ντυβάλ προθυμοποιείται να πληρώσει τη Μαργαρίτα να τον εγκαταλείψει ένεκα του ανήθικου ονόματός της και της πιθανότητας να του κάνει κακό στην μετέπειτα καριέρα του (που ο νεαρός έχει σπουδάσει νομικά, αλλά τρώει από τα έτοιμα και δεν εξασκεί το επάγγελμα). Και τέλος, ο Δουμάς, αφού στέρεψε από κάθε συγγραφική πρωτοτυπία, έβαλε και την ηρωίδα να έχει "κόλλημα" με τις καμέλιες για να χτίσει μιαν ιδιαιτερότητα που - λυπάμαι - δεν την διέκρινα.
Και από αυτό το έργο εμπνεύστηκαν μουσουργοί, θεατράνθρωποι, κινηματογραφιστές και άλλοι και ομολογώ πως δεν καταλαβαίνω γιατί. Ο Τζουζέπε Βέρντι έγραψε την Τραβιάτα και η Γκρέτα Γκάρμπο ενσάρκωσε την Γκωτιέ. Παρακαλώ αναγνωρίστε μου το δικαίωμα να εκφράσω τις κακές μου εντυπώσεις δεδομένου ότι ούτε ο Δουμάς ούτε και ο Τσέχωφ (που τον πήρε η μπάλα) θα παρεξηγηθούν...